Processies in de Liemers alles behalve een museumstuk
Middeleeuwse wortels in een moderner jasje
OUD-ZEVENAAR - In een tijd waarin tradities sneller verdwijnen dan ze worden doorgegeven, trekken in de Liemers nog altijd honderden mensen door de straten tijdens de sacramentsprocessies.
In plaatsen als Oud-Zevenaar, Lobith, Duiven en Loo leeft deze katholieke traditie stevig voort. Lobith beleefde onlangs al de 249e editie, terwijl Loo zich op 16 augustus opmaakt voor een jubileumjaar met de 300e processie. In Oud-Zevenaar staat de volgende stoet gepland op zondag 21 juni vanaf 12.00 uur.
De oorsprong ligt in de Middeleeuwen, toen gelovigen met priesters en relieken door dorpen trokken als teken van geloof en verbondenheid. Na de Reformatie verdwenen veel processies in Nederland, maar in grensgebieden zoals de Liemers bleven ze bestaan.
Centraal in de stoet: de monstrans met de geconsacreerde hostie, gedragen door een priester met bedekte handen. Boven hem wiebelt het baldakijn, gedragen door vier begeleiders. Daarvoor het processiekruis, gevolgd door wierookdragers, muziek, bloemen strooiende bruidjes en dorpsgenoten van alle leeftijden.
Langs de route wordt gekeken, gezwaaid, soms geknield wanneer het Allerheiligste voorbijtrekt. De stoet eindigt bij een rustaltaar, waar de zegen klinkt en de stilte even valt.
Waar vroeger vooral het geloof centraal stond, draait het nu ook om iets anders: samen zijn. De dag is voor veel dorpen een soort ritueel van ontmoeting geworden. Oud-inwoners komen terug, bekenden lopen elkaar tegen het lijf, en daarna schuift men aan voor soep, een biertje en oude verhalen. Eerst bezinning, dan gezelligheid. In Oud-Zevenaar en Loo barst na de processie de kermis los.
Achter de stoet schuilt altijd weken werk van vrijwilligers: zilver poetsen, straten versieren, kinderen begeleiden die bloemen strooien.
Tegelijkertijd beweegt de traditie mee met de tijd. Zo heeft Oud-Zevenaar vorig jaar een nieuw logo gekregen en een processievlag voor in de tuin en ook moderne communicatie rondom het evenement wordt niet geschuwd. De vorm verandert, de kern blijft. Volgens de organisatoren, in Oud-Zevenaar, de broedermeesters, zit juist daarin de kracht: oud én nieuw naast elkaar.
“Het is van iedereen” zeggen zij. “Gelovig of niet, jong of oud, maakt niet uit” En zo blijkt een middeleeuws ritueel in de Liemers allesbehalve een museumstuk. Geen folklore in de coulissen, maar een levend dorpsmoment dat zich elk jaar opnieuw uitvindt.