
Fototegels brengen verleden van Tolkamer tot leven
AlgemeenTOLKAMER – Wie door het centrum van Tolkamer wandelt, doet er goed aan niet alleen vooruit te kijken, maar ook af en toe naar beneden. In het straatwerk zijn namelijk betonnen tegels te vinden met historische foto’s van het dorp. Op woensdag 11 maart werd de eerste tegel officieel onthuld door wethouders Toon Albers en Bart Kagei, samen met inwoners en betrokken organisaties.
Door Carla Droste
Het idee voor de bijzondere tegels komt van dorpsbewoner Kevin Elfring, die met zijn zoontje bij de onthulling aanwezig was. “Ik had zoiets weleens in het buitenland gezien”, vertelt hij. “Omdat ik in een monumentaal pand in de Hoofdstraat woon, ben ik geïnteresseerd geraakt in de geschiedenis van Tolkamer. Tijdens een inspraakavond heb ik voorgesteld om die geschiedenis zichtbaar te maken in het straatbeeld.”
Het project kwam tot stand door samenwerking tussen de gemeente Zevenaar, het Bewonersplatform Lobith-Tolkamer, de Heemkundekring Rijnwaarden en het Toeristisch Informatiecentrum. De foto’s zijn afkomstig uit de collectie van de heemkundekring en laten zien hoe het dorp er vroeger uitzag. In totaal zijn elf historische beelden in de bestrating verwerkt. Op elke tegel staat een QR-code die bezoekers naar extra informatie op de website van de heemkundekring leidt.
Oude en nieuwe situatie
Bijzonder is dat de tegels precies op of vlak bij de plek liggen waar de foto’s ooit zijn gemaakt. Wie bij een tegel stilstaat, ziet dus in één oogopslag hoe dezelfde locatie er vroeger uitzag én hoe de situatie nu is.
De fotoroute maakt deel uit van de herinrichting van de zogeheten Kop van Tolkamer. De afgelopen jaren is het centrum grondig aangepakt: de infrastructuur werd vernieuwd, er kwamen geveltuintjes en de trappen bij de kade werden opgeknapt. Op verschillende plekken zijn cortenstalen goten geplaatst, waarin woorden zijn uitgesneden die herinneren aan de vroegere bedrijvigheid in het dorp. Op de ’s-Gravenwaardsedijk komt nog een vergelijkbare goot, waarin het woord ‘Keiendiek’ wordt verwerkt. Daarnaast verschijnen de komende maanden muurschilderingen op de kale muren aan de achterkant van de Europakade.
De foto’s herinneren aan een tijd waarin Tolkamer een belangrijk knooppunt was voor de Rijnvaart. Nadat het dorp in 1817 onderdeel werd van het Koninkrijk der Nederlanden, groeide het uit tot een verplichte stopplaats voor schippers die hier hun douanezaken en belastingen moesten regelen.
In de hoogtijdagen was het in Tolkamer een drukte van belang. Tientallen schepen lagen zij aan zij langs de kade. Aan de waterkant bevonden zich expeditiekantoren, banken, veel winkels en nog veel meer cafés. Op het water werd brandstof gebunkerd en op de wal kon men terecht voor boodschappen en borrels. Sinds het openstellen van de Europese binnengrenzen in de jaren tachtig is die bedrijvigheid grotendeels verdwenen. Tegenwoordig trekt Tolkamer vooral bezoekers die komen genieten van het uitzicht over de Rijn en de horeca aan de kade.
Wandelroute in de maak
Het Bewonersplatform werkt nu aan een wandelroute langs alle fototegels. Vanaf half mei is een gratis routekaart verkrijgbaar bij het Toeristisch Informatiecentrum, waarmee het rijke verleden van Tolkamer stap voor stap te ontdekken is.