Diplomacratie
Petje af voor mensen met een academische titel. Echt. Wie jarenlang studeert, verdient waardering. Kennis doet ertoe. Zonder twijfel. En toch. Als ik naar de Haagse bestuurskamers kijk, zie ik vooral mensen die elkaar kennen van collegezalen, congressen en beleidsnotities. Mensen die precies weten hoe een model werkt, maar niet hoe het voelt om met pijn in je knieën uit bed te stappen, omdat je morgen weer moet tillen, poetsen of sjouwen.
Het grootste deel van Nederland praktisch is opgeleid. Maar in de politiek zie je hen nauwelijks terug. We worden bestuurd door diploma’s. En dat zie je terug in essentiële beleidskeuzes. Nu ook in het kersverse kabinet-Jetten.
Het kan toch niet zo zijn dat je dertig jaar stratenmaker bent en bij werkloosheid recht hebt op één jaar WW, terwijl een Kamerlid na een paar maanden twee jaar wachtgeld krijgt? En kijk naar de pensioenleeftijd. Op papier logisch: we leven langer, dus we werken langer, dus moet de AOW-leeftijd omhoog. Klaar.
Maar in het echt? Een verpleegkundige met versleten schouders. Een bouwvakker met een kapotte rug. Een schoonmaker met chronische pijn. Die halen hun pensioen vaak niet eens.
Beleid raakt geen spreadsheets. Het raakt mensen. Beleidsmakers of bestuurders kunnen niet begrijpen wat het betekent om elke euro om te draaien, als je dat nooit hebt hoeven doen of je wieg op een gunstige plek stond. En je kunt niet voelen wat onzekerheid is, als je carrière altijd veilig is.
En dat noemen we dan gelijkheid. En de pijn eerlijk verdelen.
We hebben geen tekort aan slimme mensen. We hebben een tekort aan mensen die weten hoe het is om gewoon burger te zijn.
De verpleegkundige, de bouwvakker, de stratenmaker.
Zij verdienen meer dan mooie woorden. Zij verdienen een stem. En tot die er is, blijf ik spreken. En schrijven.
Want zwijgen helpt niemand.
Susan Wiendels