De vandalen hebben hun best gedaan. Er zit niet veel glas meer in. Om het huis in oude staat terug te brengen zou onder meer het nieuwe gedeelte (rechts) gesloopt moeten worden. (foto: Ab Hendriks)
De vandalen hebben hun best gedaan. Er zit niet veel glas meer in. Om het huis in oude staat terug te brengen zou onder meer het nieuwe gedeelte (rechts) gesloopt moeten worden. (foto: Ab Hendriks)

Einde aan irritaties verval Mathena

  Historie

"Dit is top, het gaat gebeuren", zegt Ingrid Mens, hoofd museumcollectie. "Hier worden veel mensen blij van!" Zij bedoelt hiermee de restauratie van het monumentale Huis Mathena aan het Stationsplein waarin vanaf 19 december 1981 tot 2010 het Liemers Museum gevestigd was. Onder haar leiding groeide het museum in Mathena uit tot een bekend en officieel geregistreerd streekmuseum.

ZEVENAAR - Projectontwikkelaar Solidiam kocht het BAT-fabrieksterrein in 2011 om daar het Woonpark BAT te ontwikkelen. Mathena, dat ook op voormalige BAT terrein staat, werd niet gekocht en kwam hierdoor tussen de wal en het schip terecht. BAT heeft het pand in al die jaren laten verpieteren. De gemeente Zevenaar had hier weinig of geen grip op, omdat zij geen eigenaar van het pand is. De gemeenteraad voerde druk bij het college regelmatig op om toch in te grijpen, echter zonder resultaat.

Mathena is ernstig vervallen en is nu in handen van Solidiam. De rechter zou over wie verantwoordelijk is de verwaarlozing een vonnis uitspreken. De kemphanen Solidiam en BAT begroeven echter de strijdbijl. Solidiam heeft van BAT uiteindelijk compensatie gekregen voor de overname van Mathena. Hoeveel is vooralsnog niet bekend gemaakt.

De vraag die menigeen zicht nu stelt is of de restauratie met de nodige zorg zal geschieden. "Dit komt door de bijzondere bouwgeschiedenis", vertelt Ingrid Mens. "Het Liemers Museum heeft documenten en foto's van het gebouw, ook van voor de Tweede Wereldoorlog. De veranderingen die in de loop der jaren zijn gedaan zijn goed waarneembaar. Mathena dateert uit de 14e eeuw en is vermoedelijk aan het eind van de 18e eeuw ingrijpend verbouwd. De kelderpartij met een tongewelf en ruim 1.90 meter hoog, bevat oude delen van het originele gebouw. De laatste verbouwingen deden zich voor na de Tweede wereldoorlog. Hierdoor is de originaliteit van het gebouw behoorlijk aangetast. Het huis werd in 1962 een particuliere verpleeginrichting voor de verzorging van demente ouderen. In 1972 werd daartoe een uitbreiding gerealiseerd en aan de tuinzijde een uitbreiding aangebracht met twee verdiepingen. Aan de achterzijde werd een nieuwe vleugel gebouwd. Het zou goed zijn dat deze uitbreidingen verwijderd zouden worden, zodat Mathena haar originele karakter weer terugkrijgt. Ik nodig de architecten uit die het monument gaan restaureren om met de Monumentencommissie aan tafel te gaan zitten, zodat zij meer inzage krijgen in de monumentale waarde van het gebouw."

Ingrid Mens betreurt dat het interieur door lekkage in de afgelopen jaren is aangetast. "Alleen de mooie 18e eeuwse deuren waren ten tijde van de overdracht van Mathena aan Solidiam nog in tact. De voorzijde van Mathena is door verwaarlozing en vandalisme niet om aan te zien. De gevel heeft desondanks door de driehoekige gevelplaat met de luidklok en wijzerplaat nog steeds de klassieke uitstraling uit de 19e eeuw."

Havezate Mathena is een gemeentelijk monument. Het huis is volgens de Cultuurhistorische Vereniging Zevenaar een van de weinige nog overgebleven herenhuizen buiten de voormalige stadsgracht.

Lees het complete artikel in (de digitale) Zevenaar Post van woensdag 26 juni 2019

Meer berichten