Vrijwilligers houden cultureel erfgoed in stand

LOBITH – Al dertig jaar bepaalt de fraai gerestaureerde Tolhuys Coornmolen het dorpsgezicht van Lobith. Dankzij de inzet van vrijwilligers is het rijksmonument niet alleen een blikvanger, maar wordt de nog werkende korenmolen ook regelmatig gebruikt voor demonstraties en rondleidingen.

Door Carla Droste

Op dit moment wordt de molen draaiende gehouden door een klein maar enthousiast groepje vrijwilligers: molenaar Rob Verhoeven, Theo van de Berg, Jan Seegers en Anita Droog. “Ik heb altijd affiniteit met molens gehad”, vertelt Anita, die in 2019 in Tolkamer kwam wonen. “Ik fietste vaak langs deze molen en in 2022 heb ik me aangemeld. Het zit een beetje in mijn genen, want mijn vader was molenaar in Zeist.”

Vrijwilliger Rob volgde tussen 2015 en 2017 een officiële molenaarsopleiding en deed ervaring op bij verschillende molens. Helaas is hij nu tijdelijk uit de roulatie: Rob viel van de trap en brak zijn been. Hierdoor draait de molen voorlopig alleen op zaterdag. “Normaal gesproken is de molen ook op woensdag open, maar daarvoor hebben we nu te weinig mensen”, zegt Theo.

Een molen met geschiedenis

De huidige stenen molen werd in 1888 gebouwd, nadat zijn houten voorganger in vlammen was opgegaan. In 1930 werd ook deze molen getroffen door brand en voor een groot deel verwoest. Decennialang  was de molen niet meer dan een kale romp, enkel opgesierd door een groot reclamebord van een verzekeringsmaatschappij.
Dankzij de inzet van dorpsbewoners en de oprichting van de Stichting Vrienden van de Lobithse Molen in 1987, kreeg de molen in de jaren negentig een tweede leven. Met een nieuwe kap, wieken en maalwerk werd hij in 1996 feestelijk heropend.
Sindsdien is de Tolhuys Coornmolen weer een levend stukje dorpscultuur. “Met carnaval, Koningsdag en de schuttersfeesten hangen we vlaggen in de wieken, en met kerst prijkt er een ster bovenop”, vertelt Rob. “En als er een bekende is overleden, zetten we de wieken in de rouwstand.”
Om dit prachtige stukje erfgoed te behouden waren er de afgelopen jaren opnieuw enkele restauraties nodig: nieuwe wieken in 2017 en een vernieuwde kap in 2023. Nu het groot onderhoud is gedaan, is de Lobithse molen technisch in topconditie en kan hij, met hulp van vrijwilligers, weer jaren mee.

Samen aan de slag

Het vrijwilligerswerk bij de molen is afwisselend: van onderhoud en het verzorgen van de belt tot rondleidingen en demonstratiemalen. “Nu Rob uit de running is, hebben we dringend extra handen nodig,” zegt Theo. “Of het nu gaat om koffie schenken of het leren van het molenaarsvak: iedereen kan meedoen. Ervaring is niet vereist.”

“Daarnaast is het ook gewoon gezellig”, benadrukt Jan. “Er is altijd tijd voor een kop koffie, gesponsord door de plaatselijke Jumbo, en buurtbewoners schuiven regelmatig aan voor een praatje. We missen nog steeds onze vaste bezoekers Ruud Peters en Wim Jansen, die vorig jaar zijn overleden. Wim was destijds een van de initiatiefnemers van de restauratie.”
Wie zin heeft om de handen uit de mouwen te steken, kan op zaterdag tussen 10.00 en 14.00 uur gewoon binnenlopen, of contact opnemen met de Stichting Vrienden van de Lobithse Molen.